Poradnik

WYCIELANIE

Jak rozpoznać zbliżający się poród? Krowa zaczyna być niespokojna, poszukuje miejsca z dala od stada, rozluźniają się jej więzadła miednicze. Ponadto jej srom staje się obrzmiały, z opuszczonych i rozchylonych warg sromowych wydobywa się gęsty, przezroczysty śluz. Wraz z rozpoczęciem pierwszej fazy porodu niepokój zwierzęcia wzrasta, krowa na przemian wstaje i kładzie się, rozgląda na boki, ryczy, oddaje często kał i mocz.


KARMIENIE I POJENIE

Przez 5 pierwszych dni po urodzeniu cielęta pojone są siarą, od szóstego dnia życia rozpoczyna się żywienie mlekiem pełnym lub preparatami mlekozastępczymi. Od prawidłowego żywienia w pierwszych tygodniach życia (oraz momentu wprowadzenia do diety pasz stałych) zależy rozwój przedżołądków.


HIGIENA WYMION I STRZYKÓW

Wskaźnikami świadczącymi o jakości mleka są liczby komórek somatycznych i ogólna liczba bakterii w 1 ml mleka. W tej chwili mleko trafiające do skupu musi zawierać poniżej 400 000 komórek somatycznych oraz poniżej 100 000 bakterii w 1 ml.


HIGIENA INSTALACJI MLECZNYCH

Dbanie o higienę urządzeń udojowych wchodzi w zakres szeroko pojętej profilaktyki mastitis – staramy się likwidować wszelkie źródła zakażeń wymienia. W niedokładnie wyczyszczonych bańkach, zbiornikach i przewodach udojowych zalegają resztki mleka, które mogą się stać pożywką dla bakterii. Higiena dotyczy: obory, zwierząt (w tym wymienia), pracowników w czasie doju, obsługi zwierząt. O prawidłowym efekcie mycia urządzeń udojowych decydują 4 czynniki: środek myjący, temperatura roztworu myjącego, siła mechaniczna i długość mycia zasadniczego.


KONTROLA I POSKRAMIANIE

Wypadki w rolnictwie związane ze zwierzętami, niemal zawsze wynikają z błędów ludzkich, niewłaściwego zachowania w stosunku do zwierząt, lekceważenia zasad BHP. Dlatego każda osoba pracująca ze zwierzętami gospodarskimi powinna wiedzieć, jak się zachowywać, by nie wzbudzić agresji (która często wynika ze strachu), a jeśli dojdzie do ataku, jak poskromić zwierzę.


PIELĘGNACJA SKÓRY I SIERŚCI

Skóra i okrywa włosowa mają istotny wpływ na funkcjonowanie organizmu krowy. Uczestniczą w szeregu funkcji, takich jak: oddychanie, wydalanie, regulacja temperatury ciała, odbieranie bodźców zewnętrznych i odpowiadanie na bodźce. W skórze, pod wpływem promieni słonecznych, prowitaminy ulegają przemianie w witaminę D. Ponadto skóra zabezpiecza przed działaniem szkodliwych czynników zewnętrznych, stanowi naturalną barierę dla mikroorganizmów chorobotwórczych i pasożytów.


PIELĘGNACJA RACIC

Skąd wynikają problemy z racicami? Czynników jest wiele, do najważniejszych należą: długotrwała selekcja na wysoką wydajność mleczną przy zaniedbaniu cech takich jak budowa kończyn, sposób utrzymania (całoroczne utrzymanie oborowe źle wpływa na racice), błędy żywieniowe (zbyt mała zawartość włókna w dawce pokarmowej, gwałtowne zmiany żywienia), złe traktowanie (poganianie na śliskich powierzchniach – spłoszona krowa może uszkodzić sobie nogę) oraz zbyt późne wykrywanie zaburzeń ruchu.


DEKORNIZACJA

Dekornizacja jest zabiegiem polegającym na usunięciu zawiązków rogów u cieląt lub całych rogów u bydła dorosłego. Przeprowadzana jest dla zwiększenia bezpieczeństwa osób opiekujących się zwierzętami, ale również w celu redukcji ilości uszkodzeń i zranień, jakie zdarzają się u bydła przy chowie przemysłowym. Bezrogie krowy są spokojniejsze i potrzebują mniej miejsca. Rzadziej dochodzi w takim stadzie do pastwienia się starszych krów nad pierwiastkami, zranień czy uszkodzeń strzyków. Lepszy, niż w przypadku bydła z rogami, jest dostęp do stanowisk paszowych i poideł. Z tych powodów w intensywnym chowie bydła zaleca się dekornizację, którą można wykonać w każdym wieku zwierzęcia, przy czym usuwanie zawiązków rogów u cieląt różni się w sposób zasadniczy od usunięcia rogów u dorosłych zwierząt.


IDENTYFIKACJA ZWIERZĄT

Znakowanie zwierząt może być trwałe lub czasowe. Znakowanie trwałe służy identyfikacji poszczególnych osobników ze stada, znakowanie czasowe pomaga w wyróżnieniu pojedynczych zwierząt.


ZWALCZANIE OWADÓW

W otoczeniu człowieka występuje 220 gatunków much, w tym: 92 na pastwiskach, 57 w oborach, 48 w chlewniach, 27 w stajniach. Muchy są szczególnie dokuczliwe w oborach oraz chlewniach – zwabione przez rozkładające się resztki pasz, odchody, stają się utrapieniem dla zwierząt gospodarskich. Siadają na nozdrzach lub oczach np. krów, wypijają pot, wydzieliny błon śluzowych, krew z ran zwierząt. Mogą przenosić wiele chorobotwórczych drobnoustrojów, zarażać nimi ludzi, zwierzęta, a także skazić pasze.


ZWALCZANIE GRYZONI

Z badań dotyczących deratyzacji wynika, że w gospodarstwach rolnych powinna być ona przeprowadzana 4 razy w ciągu roku. Deratyzacja budynków inwentarskich powinna przebiegać jednocześnie z deratyzacją budynku mieszkalnego, by uniemożliwić gryzoniom schronienie się w domu i powrót na fermę po skończonym zabiegu. W małych gospodarstwach można przeprowadzać samodzielnie deratyzację, na dużych fermach lepiej powierzyć ją wyspecjalizowanym firmom DDD. Tylko systematyczne i częste deratyzacje mogą uwolnić budynki od gryzoni.